Obustavljena sanacija Palaca do pribavljanja konzervatorskih uslova

Opština Tivat zaustavila je radove na sanaciji palaca kapetana Nikolića u Donjoj Lastvi do pribavljanja konzervatorskih uslova od Uprave za zaštitu kulturnih dobara. Kompanija GKM iz Podgorice, odabrana na nedavno završenom tenderu Opštine Tivat, trebalo je da ove radove realizuje na osnovu predmjera radova, rekli su iz Opštine, ne objašnjavajući kako je moguće da je urađen predmjer ili predračun, ako tome nije prethodila izrada projekta sanacije Palaca.

Radnici kompanije GKM su početkom sedmice započeli radove na čišćenju dijela fasade i prvog sprata kamene zgrade. Pored ulaza i stepeništa koje vodi do prvog sprata, za potrebe ulaza na drugu etažu izbijena je ograda na terasi, te su radnici u objekat ulazili preko šuta, u kojem se između ostalog nalaze segmenti kamene plastike nekada reprezentativnog kapetanskog palaca.

Opština Tivat je sa kompanijom GKM zaključila ugovor o radovima na sanaciji Palaca, odabravši je na tenderu temeljem najpovoljnije ponude, te shodno ovom ugovoru za taj posao izdvaja 80.960,00 eura, a GKM ima rok od 40 dana da završi posao.

“Započeli su radovi raščišćavanja terena i uklanjanja niskog i visokog rastinja na samom objektu, kao i čišćenje urušene krovne konstrukcije,” rekli su iz Opštine, ali nisu odgovorili na novinarsko pitanje zbog čega na predmetnoj lokaciji nije istaknuta tabla sa informacijama o gradilištu, iako je to zakonska obaveza. Nisu odgovorili ni na pitanje ko vodi računa o adekvatnom deponovanju segmenata kamene plastike, koji su vidljivi u građevinskom otpadu oko Palaca.

Iz Opštine kažu da za potrebe sanacije nisu izrađivali konzervatorski projekat, ali sada, imajući u vidu njegovu vrijednost prepoznatu kroz plansku dokumentaciju, zaustavljaju radove do pribavljanja konzervatorskih uslova.

Na vrijednost objekta i neadekvatan pristup njegovoj sanaciji predsjednika Opštine Tivat i Sekretarijat za kulturu i društvene djelatnosti upozorila je početkom sedmice arhitekta Marija Nikolić. Nikolić je podsjetila da je Regionalni zavod za zaštitu spomenika kulture Kotor 1998. godine izvršio istraživanje sažeto u elaboratu pod nazivom „Stambena arhitektura tivatskog zaliva“ – predlog za stavljanje pod režim predhodne zaštite, koje je obuhvatilo i stambeni kompleks kapetana Nikolića u Donjoj Lastvi. Procedura stavljanja pod punu zaštitu i upisa u Registar kulturnih dobara nije dovedena do kraja, ali se Regionalni zavod u svojim administrativnim postupanjima prema obračenim objektima nadalje ipak odnosio u skladu sa njihovim kulturno istorijskim vrednostima, naglasila je Nikolić.

“Kulturno – istorijska vrijednost Palaca je očita i nesporna, pa je potrebno kod svih fizičkih radnji na njegovoj obnovi voditi se Zakonom o zaštiti kulturnih dobara,” upozorila je nadležne arhitekta Nikolić, naglašavajući da su ovim Zakonom definisane konzervatorske mjere i propisane procedure vezane za njihovo provođenje, izradu konzervatorskih projekata i vršenje nadzora prilikom izvođenja radova.

Nikolić je apelovala da se radovi zaustave prije nego se izvrši arhitektonska analiza i istraživanje istorijske dokumentacije i pribave konzervatorski uslovi Uprave za zaštitu kulturnih dobara.

Nakon prijema novinarskih pitanja i obustave radova, iz Opštine Tivat obavještavaju da su, imajući u vidu da je Urbanističkim projektom Donja Lastva Palac tretiran kao jedan od objekata koji ima posebnu istorijsku i arhitektonsku vrijednost, pokrenuli postupak pribavljanja odgovarajućih konzervatorskih uslova.

Standardna procedura izrade projekta nalagala je Direkciji za investicije da proces započne tražeći urbanističko-tehničke uslova od Sekretarijata za uređenje prostora i održivi razvoj. S obzirom da je u pitanju zaštićena ambijentalna cjelina Donja Lastva, te da je kroz plansku dokumentaciju prepoznata vrijednost Palaca kao pojedinačnog objekta, Urbanizam je bio u obavezi da se za potrebe izdavanja UT uslova obrati Upravi za zaštitu kulturnih dobara za izdavanje konzervatorskih uslova. Tek na osnovu toga izdaju se UT uslovi, na osnovu kojih se pristupa izradi projekta.

Ostaje nejasno kako je Direkcija za investicije Opštine Tivat raspisala tender, birala ponuđača i pristupila radovima adaptacije objekta u skladu sa predmjerom radova, kad se predmjer, odnosno predračun izračunava na osnovu detalja istaknutih u izvedbenom projektu. Nije jasno ni da li je Direkcija za investicije uopšte izradila takav projekat prije raspisivanja tendera.

Imajući u vidu nespornu kulturno istorijsku vrednost objekta, bitno je naglasiti da u ovakvim poslovima i projektant, i izvođač radova, kao i nadzorna služba, moraju posjedovati konzervatorsku licencu.