CDT: Hitno povećati transparentnost OIK-a

Centar za demokratsku tranziciju (CDT) poziva opštinske izborne komisije na poštovanje izbornih zakona i principa transparentnosti, koji se, kako navode, u ovom trenutku, dosljedno ne implementiraju.

Redovno objavljivanje svih relevantnih informacija je ključna stavka transparentnosti izbornog procesa što značajan broj OIK u ovom momentu ne čini, navela je Milica Kovačević iz CDT-a.

„Zakonom o izboru odbornika i poslanika propisano je da opštinska izborna komisija ima svoju web stranicu na kojoj odmah objavljuje sve akte i podatke od značaja za sprovođenje izbora, no ovaj član organi koji treba da sprovode izborne zakone u velikoj mjeri krše“, istakla je ona.

Ako je suditi po stanju zvaničnih sajtova opštinskih izbornih komisija, parlamentarni izbori u Crnoj Gori se ne održavaju za nešto više od mjesec dana, navodi Kovačević.

„Iako je urađen novi centralizovani portal za organe za sprovođenje izbora sa identičnim i preglednim rubrikama, koji bi trebalo da olakša dostupnost informacija građanima, na lokalnom nivou se njegove pogodnosti malo koriste“, kaže ona.

Na sajtovima OIK-a dostupni su generički sadržaji, poput zakona i podzakonskih akata, ali su sadržaji koje same OIK-e kreiraju rijetko prisutni, istakla je Kovačević.

„Najveći broj OIK-a nije objavio ni jednu aktuelnost ili saopštenje u ovoj godini, već su im posljednje aktuelnosti na sajtu iz vremena prethodnih izbora. Ovdje su izuzetak OIK-e u opštinama u kojima se održavaju i lokalni izbori – Andrijevica, Budva, Gusinje, Kotor i Tivat – koje su objavile makar obavezne kalendare izbornih radnji, ili su uredne u objavljivanju informacija o lokalnim izborima (Tivat), ali nema informacijama o parlamentarnim izborima. Među opštinama u kojima se ne održavaju lokalni izbori samo OIK Pljevlja, Izborna komisija Glavnog grada Podgorica i OIK Tuzi imaju neku informaciju o parlamentarnim izborima, u vidu izbornog kalendara. Neke su komisije otvorile posebne sekcije za parlamentarne izbore 2020, a neke nijesu, ali su te sekcije u najvećem broju slučajeva jednako prazne,“ navodi Kovačević.

Na sajtovima većine OIK-a, dodaje ona, mogu se pronaći informacije o sastavu OIK i poslovnici o njihovom radu.

„Uvidom u podatke o članovima može se vidjeti da sastav svih komisija nije kompletiran, u nekima od njih nije imenovan dio zamjenika ili čak članova. Personalni sastav komisije nijesu objavile OIK Kotor i Izborna komisija Prijestonice Cetinje, dok svoje poslovnike nijesu objavile izborne komisije Cetinje, Gusinje, Kotor, Petnjica, Pljevlja, Podgorica i Ulcinj“, kaže ona.

Do sad je samo OIK Andrijevica donijela rješenje o utvrđivanju biračkih mjesta.

„Na sajtovima većine OIK-a nema nikakvih informacija o održanim sjednicama, njihovih saziva niti zapisnika, naročito u tekućem izbornom procesu. Izuzetak je OIK Tivat koja ima objavljene zapisnike sa sjednica iz 2020. godine, i opština Rožaje koja je objavila saziv za prvu sjednicu u ovoj godini,“ navela je ona.

Kovačević kaže da se iz ovakve slike ne može sa sigurnošću zaključiti da li se OIK uopšte sastaju povodom tekućih parlamentarnih izbora, ili „samo“ o tome ne obavještavaju javnost.

„No ono što znamo je da članovi organa za sprovođenje izbora za svoj rad na parlamentarnim izborima imaju pravo na naknade, i da su odlukom Državne izborne komisije, u skladu sa veličinom opštine, one utvrđene u rasponu od 700 do 2000 eura za predsjednike, 600 do 1800 eura za sekretare, i 500 do 1400 eura za članove,“ navela je ona.

Novi portal organa za sprovođenje izbora, istakla je ona, predvidio je i sekciju za kontakt podatke, i sve opštinske komisije su dobile email adrese po istom modelu. No, osim tih email adresa, na sajtovima OIK-a često nema drugih kontakt podataka – adrese i broja telefona, ili se tamo nalaze adresa i telefon DIK Kompletne kontakt podatke.

(RTCG)